Naoshima’nın çağdaş sanatla kurduğu ilişki, 1980’lerin sonundan bu yana adım adım gelişen uzun soluklu bir kültürel dönüşümün sonucu. Benesse Art Site Naoshima’nın temellerinin 1985’te atılmasıyla başlayan süreç, 1989’daki Naoshima International Camp ve 1992’de açılan Benesse House Museum ile genişledi. Zaman içinde ada; mimari, peyzaj ve çağdaş sanatın aynı deneyim içinde buluştuğu, uluslararası sanat rotasında kendine özgü yer edinen bir destinasyona dönüştü.
Bu dönüşümün mimari dilinde Tadao Ando, belirleyici bir konuma sahip. 1995 Pritzker Ödülü sahibi Japon mimar; ışık, brüt beton, geometrik sadelik ve yapının çevresiyle kurduğu hassas ilişkiyle çağdaş mimarinin en etkili isimleri arasında. Naoshima’da 1992 tarihli Benesse House Museum’dan 2004’te açılan Chichu Art Museum’a uzanan projeleri, adanın kültürel kimliğinin şekillenmesinde önemli rol oynadı.
Büyük bölümü yer altında konumlanan Chichu Art Museum, Ando’nun mimari yaklaşımını Claude Monet, Walter De Maria ve James Turrell’ın eserleriyle aynı ritim içinde buluşturuyor. Turrell’ın Open Sky işi gündüz saatlerinde izlenebilirken cuma ve cumartesi akşamları rezervasyonla düzenlenen Open Sky Night Program, eseri gün batımının değişen ışığı altında deneyimleme imkânı veriyor.
Adanın görsel hafızasının en tanınan parçalarından Yayoi Kusama’nın Pumpkin’i ise sanatı doğrudan sahil peyzajının içine taşıyor. Honmura’daki Art House Project de aynı fikri farklı bir ölçekte sürdürüyor. Eski evlere ve mahalle dokusuna yerleşen projeler sayesinde çağdaş sanat, adanın gündelik mimarisiyle yakın bir ilişki kuruyor.
Naoshima’nın sanat haritası, sınırlarını genişletmeyi sürdürüyor. Tadao Ando tarafından tasarlanan ve 2025’te açılan Naoshima New Museum of Art, Benesse Art Site için gerçekleştirdiği onuncu yapı. Japonya’dan ve Asya’nın diğer bölgelerinden çağdaş sanatçılara odaklanan müzede, 23 Kasım’a kadar süren güncel yerleşim; Sanitas Pradittasnee’nin “The Sound of Naoshima” dış mekân çalışmasını, Okazaki Kenjiro’nun “Tender Buttons” sergisini, Shitamichi Motoyuki’nin projesine ayrılan uydu sergiyi ve indieguerillas’ın kütüphane projesini içeriyor. Takashi Murakami, Do Ho Suh ve Cai Guo-Qiang gibi isimlerin işleri de mevcut seçkinin parçaları arasında.
Müze, sergi değişimi için 24 Kasım–11 Aralık tarihleri arasında kapanacak ve 12 Aralık’ta yeniden ziyarete açılacak. Aynı gün Kei Imazu & Bagus Pandega’nın katılımıyla başlayacak “Artists’ Talk” programını Okazaki Kenjiro ve Park Kyongmi’nin konuşma ve okuma etkinliği izleyecek. Kış sezonunun yeni sergisi Kei Imazu & Bagus Pandega: “Currents without Anchors” da 12 Aralık’ta açılarak müzenin 2026 programına yeni bir katman ekleyecek.
Naoshima’nın karakterini belirleyen, sanatın mimari ve peyzajla kurduğu bu süreklilik. Chichu’nun yer altındaki galerilerinden New Museum of Art’ın güncel Asya odağına kadar ada, çağdaş sanatı gündelik yaşamın farklı katmanlarına yayıyor.
Görseller:
1- Kapak, Image credit: Rebecca Lam/Unsplash
2- Image credit: Alan Jiang/Unsplash
3- Image credit: Yuika Takamura/Unsplash