Dolandırıcılık ve Dolandırıcılıktan
Korunma Yöntemleri

İnternetten alışveriş dolandırıcılıkları

Dolandırıcılar, aslında hiç var olmayan ya da kendilerine ait olmayan mal veya hizmetleri satmak için reklam yaparlar ya da gerçek bir şirket gibi görünebilmek için mevcut itibarlı markaların internet sitelerini taklit etmeye çalışırlar.

Peki bu olay sizin başınıza nasıl gelebilir?

  • Dolandırıcılar tamamen gerçek görünen sahte bir internet sitesi yaratırlar.
  • Dolandırıcılar, ödemelerinizi EFT ve havale gibi yöntemlerle doğrudan doğruya banka hesaplarına göndererek yapmanızı isteyebilirler. Fakat bedelini ödediğiniz bu ürünler asla gelmeyecektir.
  • Dolandırıcılar kart bilgileriniz ile ödeme yapmanızı isteyebilirler. Fakat bu sefer de kart bilgilerinizi ele geçirip sizi mağdur edeceklerdir.

Sosyal Mühendislik Yöntemleriyle Dolandırıcılık

Bu yöntemde dolandırıcılar, sizden bilgi almak ya da istenilen işlemleri yapmasını sağlamak amacıyla taklit (polis, savcı, banka), etkileme (kampanya, chip puan, aidat iadesi) ve ikna etme kabiliyetleri kullanırlar.

Peki bu olay sizin başınıza nasıl gelebilir?

  • Dolandırıcı, kendini kamu çalışanı olarak (polis, savcı, hâkim vb.) tanıtır ve size terör örgütü ile ilişkinizin olduğunu ya da banka hesabınızın terör örgütü tarafından kullanıldığını ve bunun gibi söylemlerle sizi korkutarak para transferi yapmak, kart şifrenizi tuşlatmak, kimlik bilgilerinizi vermek için ikna etmeye çalışır.
  • Banka ya da kredi kartınızla ilgili bir problem veya bir para iadesi hakkında hiç beklemediğiniz bir telefon alırsınız.
  • Chip/puan kazanmak veya para iadesini alabilmeniz için, ödeme veya banka hesabı detaylarınızı teyit etmenizi isterler.
  • Çok ikna edici olabilirler ve kaçırılmayacak fırsatlar sunarlar.
  • Teklifin sadece sizin için geçerli olduğunu söyler.
  • Güveninizi kazanmak için dışarıdan elde edilen kredi kartı numaranızı ya da gerçekleştirdiğiniz bankacılık işlemlerinizden örnek verebilirler.
  • Sizi oyalamak için uzun süre telefonda tutarlar.

Sosyal Medya Dolandırıcılığı

Dolandırıcılar sosyal medya hesaplarını ele geçirerek kendilerini ilgili hesap sahibi gibi gösterebilirler. Hesaba girdikten sonra, gerçek hesap sahibinin arkadaşları ve ailesiyle irtibat kurabilirler ve onların dostluk ve yakınlık duygularından yararlanarak para, kredi kartı veya banka detaylarını paylaşma konusunda kandırabilirler. Bunun pek çok yolu olabilir.

Örneğin;

  • Dolandırıcılar tanıdığınız kişilerin sosyal medya hesaplarını ele geçirip “100 bin TL kazandım teyitli, onaylı olarak. Sen de kazanmak ister misin?” şeklinde paylaşımlar yaparak ya da direkt mesaj göndererek sizinle iletişim kurmaya çalışabilirler.
  • Güvenip iletişimi devam ettirmeniz halinde sizi para kazanacağınıza ikna ederek kendilerine para transferi yapmanızı isteyebilirler. Bu tip mesajları dikkate almamalı ve para kazanacağınızı düşünerek para transferi yapmamalısınız.
  • Bu tip yönlendirmelerde hesabın sahibini şahsen tanıyorsanız kendisini telefon ile arayarak iletişim kurmanız, güvenliğiniz açısından oldukça önemli.

Sosyal Medya Dolandırıcılıkları

  • Acil bir mesajın ele geçirilmiş bir hesaptan gelip gelmediğini daima kontrol edin. İsteğin gerçek olup olmadığını öğrenmek için doğrudan doğruya gerçek kişiyle konuşun, çünkü sizi arayan o kişi olduğu izlenimini veren bir dolandırıcı olabilir.
  • Sosyal medya profillerinizi güvende tutmanın yolları hakkında ek bilgi almak için, Facebook, LinkedIn, Twitter vb. web sitelerinin güvenlik sayfalarını inceleyin. (Örneğin hesabınızı cep telefonu ile senkronize ederek farklı cihazlardan oturum açıldığında haberdar edilebilir veya hesap ele geçirildiğinde hızlı aksiyon alarak hesabınızı kurtarabilirsiniz.)

E-posta Dolandırıcılıkları

Tanınmış bir kimseden veya bir şirketten sizden bir şey yapmanızı isteyen bir e-posta iletisimi aldınız? Bir an durun ve düşünün. Bir sahtekârlık söz konusu olabilir mi?

Bir an durun ve düşünün – bir sahtekârlık söz konusu olabilir mi?;

  • E-posta ile dolandırıcılık yoğun olarak başvurulan bir dolandırıcılık yöntemidir. Bu sistemi kullanan dolandırıcılar farklı yöntemlerle sizi yönlendirmeye çalışabilir. Örneğin;
  • Tanınmış bir kimseden veya bir şirketten gerçek görünen bir e-posta gelir.
  • Bu e-posta sizden daha fazla bilgi almak veya para iadesi, kargo takibi, ödenmemiş fatura vb. işlemler için bir linke tıklamanızı ister.
  • Sizden bir şey indirmeniz istenir. İndirmeniz istenen linkteki dosya, kendisini normal bir dosyaymış gibi gösteren kötü niyetli bir yazılımdır (malware).
  • Bu yazılım ise bilgisayarınıza/telefonunuza yerleşerek dolandırıcıların sizin kişisel bilgilerinize, hesap detaylarınıza ve veya paranıza erişmesini sağlar.
  • Son olarak acil, önemli gibi ibareler de kullanarak daha önce e-posta sahibi ile aranızda iş ilişkisinden kaynaklanan para trafiğini başka bir hesaba yönlendirmeye çalışır.

Ne yapmalısınız?

  • Ne olduğundan emin olmadığınız e-posta linklerine kesinlikle tıklamayın. E-posta iletisini silin ve gönderenin e-posta adresini blokladığınızdan emin olun – bunu yaparsanız, o hesaptan size başka bir e-posta gelmez.
  • Bilgisayarınızın düzenli olarak güncellenen anti-virüs ve anti-casus yazılımlarıyla ve iyi bir güvenlik duvarıyla korunduğundan emin olun.
  • Kişisel bilgilerinizi ele geçirmeyi amaçlayan telefon çağrılarından sakının.
  • Banka çalışanı, polis ya da tanınmış bir şirket çalışanı olduğunu iddia eden birisinden bir telefon alırsanız ve sizden kendiniz veya banka hesabınız hakkında özel bilgileri açıklamanızı isterlerse, 'bu çağrının kişisel bilgilerinizi ele geçirmeyi amaçlayan' bir dolandırıcı tarafından yapılabileceğini aklınızdan çıkartmayın. Hemen emniyet güçleri ile bağlantıya geçin.
  • Acil, önemli, dikkat gibi ibareler ile sizden belirli bir hesaba para transfer etmenizi ya da düzenli olarak para transfer ettiğiniz kişilerden hesap bilgilerinin değiştiğini belirten maillere itibar etmeyin. Mutlaka ilgili kişiyi kontak telefonundan arayarak teyit alın.

Smishing-Phishing (Oltalama Saldırıları)

Tanımadığınız bir numaradan bir kısa mesaj mı geldi? Ya da sizden bir şey yapmanızı isteyen bir şirketten? Bu bir ‘dolandırıcılık’ kısa mesajı olabilir.

  • Hiç beklemediğiniz bir kısa mesaj gelir.
  • Bu mesaj bir internet sitesi linki içerir ve sizden o linke tıklamanızı ister.
  • Linke tıkladığınızda ya da numarayı aradığınızda, Akbank Direkt İnternet şifreniz gibi kişisel bilgilerinizi vermeniz, tuşlamanız istenir.

Ne yapmalısınız?

  • Akbank’a ait olmayan numaralardan gelen herhangi bir linke kesinlikle tıklamayın. Akbank Direkt İnternete, «www.akbank.com» adresinden giriş yapın. SMS ya da e-posta ile gelen linklere tıklayarak eriştiğiniz sayfalarda kişisel bilgilerinizi, şifrenizi, kart numaralarınızı ya da kart şifrelerinizi girmeyin.
  • Bankanızı siz aramadığınız sürece, kart numarası ya da şifre gibi önemli ve kötü amaçla kullanılabilecek bilgilerinizi paylaşmayın ya da telefonunuz üzerinden tuşlama yapmayın.

Uzaktan erişim Dolandırıcılıkları

Uzaktan erişim, dolandırıcıların size onlara erişim imkânı tanımanız için ikna ederek bilgisayarınızın kontrolünü ellerine geçirebildikleri bir yoldur.
Bunu uzak bir mesafeden de yapabilirler.

Peki, tüm bunlar sizin başınıza nasıl gelebilir?

  • Beklenmedik bir anda telefonunuz çalabilir ve arayan kişi bir teknik destek hizmeti sağlayıcısından, büyük bir telekomünikasyon veya bilgisayar şirketinden aradığını iddia ederek ısrarla bir problemi çözmek için bilgisayarınıza/telefonunuza uzaktan erişmeleri gerektiğini söyleyebilir.
  • Ya da kişi, bankadan aradığını iddia ederek yine ısrarcı bir şekilde kazandığınız ödül/aidat iadesi/ücretsiz kredi gibi haklarınızı kullanabilmeniz için bilgisayarınıza veya telefonunuza uzaktan erişmeleri gerektiğini söyleyebilir.
  • Gönderdikleri linkteki uygulamayı indirmenizi isteyebilirler.
  • İndirdiğiniz uygulamada cihaz adresinizi paylaşmanızı istedikten sonra telefonunuza gelen uzaktan erişim isteğini kabul etmenizi talep edebilirler.
  • İşlem sırasında bankacılık uygulamalarına giriş için gerekli kişisel bilgilerinizi, şifrelerinizi veya banka/kredi kartı detaylarınızı talep edebilir ya da sizi, bu bilgileri banka uygulamalarına giriş için kullanmanız konusunda yönlendirebilirler.
  • Sizi telefonda konferansa alarak cihazınıza gelen her türlü bildirime/çağrıya cevap verebilirler.

Bir an durun ve düşünün, Böyle bir telefon alırsanız, telefonu hemen kapatın.


Ne yapmalısınız?

  • Aramayı siz yapmadığınız sürece ve telefon çağrısı güvendiğiniz bir kaynaktan gelmediği sürece – kişisel bilgilerinizi, ödeme detaylarınızı veya internet hesap bilgilerinizi telefonda, asla, hiç kimseyle paylaşmayın.
  • Bilgisayarınızın güncellenmiş anti-virüs ve anti-casus yazılımlarıyla ve iyi bir güvenlik duvarıyla korunduğundan emin olun. Önce araştırma yapın ve sadece bildiğiniz ve güvendiğiniz bir kaynaktan yazılım satın alın. Mobil telefon ve tabletlerinize, cihazınızın uygulama marketi (Google Play, App Store, Windows Store vb.) dışındaki ortamlardan uygulama indirmeyin. Uygulama marketi dışından indirilen uygulamalar telefonunuza/tabletinize zararlı yazılımlar bulaşmasına neden olabilir.

Zararlı Yazılım Dolandırıcılıkları

Çeşitli internet siteleri (yetişkin içerikli, arkadaşlık bahis v.b) vasıtası ile finansal kurum müşterilerine ulaşan dolandırıcılar bu siteler üzerinden kişileri çeşitli dosya, fotoğraf ya da uygulamayı cihazlarına indirme konusunda ikna edebiliyorlar.

Ya da akıllı telefonların uygulama marketleri üzerinde yayınladıkları zararsız gibi görünen ve güncel konulara hitap eden (virüs testi, kur çevirici, oyun v.b) uygulamaları sunarak kişilerin cihazlarına erişim sağlayabiliyorlar.

Bilgisayar, dizüstü bilgisayar, akıllı telefon ya da tablete kurulan bu uygulamalar finansal kurum müşterilerinin şifrelerini, kişisel bilgilerini ve tek kullanımlık şifreleri ele geçirmenin yanında gerçek kişinin bankacılık uygulamasına erişimini de engelleyebiliyorlar.

Ne yapmalısınız?

  • Cihazlarınızı her zaman güncel tutun.
  • Mutlaka iyi bir anti-zararlı yazılım uygulaması edinin.
  • Güvenmediğiniz hiçbir kaynaktan dosya, oyun, uygulama vs. indirmeyin.

Böyle bir durum ile karşı karşıya kalırsanız cihazınızı ivedilikle herhangi bir veriyi saklamadan fabrika ayarlarına döndürmenizi öneririz.
Her türlü yardım ve bilgilendirme için 444 25 25 Akbank Bankacılık Merkezini arayabilirsiniz.

Hızlı Öneriler

Akbank ürünlerini kullanırken dikkat etmeniz gereken hızlı ipuçlarını ürün bazında linke tıklayarak aşağıdan erişebilirsiniz.

Detaylı Bilgi

Güncel Tehditler

Dolandırıcılar her zaman güncel gelişmeleri takip ederler; son dönemde ülkemizi ve Dünya’yı etkisi altına alan Covid-19 salgınını da kullanarak geliştirdikleri yöntemlerle kişisel bilgilerinizi ele geçirmeye çalışıyorlar.

Detaylı Bilgi